Lũ lụt ở Thailand – Xem sự tương quan đầu tư nước ngoài vào Việt Nam và Thailand

Lũ lụt ở Thailand không chỉ là vấn đề riêng của nước này mà giờ đây đã ảnh hưởng đến kinh tế của toàn thế giới. Những dự đoán cho thấy thiên tai này tác động mạnh đến mạng lưới cung cấp vật tư, linh kiện toàn cầu không thua gì trận động đất sóng thần vừa qua tại Nhật Bản. Những ai gần đây mua đĩa cứng (HDD), bộ lưu trữ bên ngoài, đều có thể thấy rõ giá đã tăng từ 60% trở lên tùy theo dung lượng. Nguyên nhân là do các ông lớn về ngành sản xuất này đều có nhà máy đặt ở Thailand như Western Digital, Toshiba… riêng Seagate tuy chưa bị lụt tấn công nhưng việc sản xuất cũng bị đình trệ do các công ty cung cấp phụ kiện như Nidec, Hutchinson … bị ngập nước (1). Theo phân tích, Thailand cung cấp khoảng 40% đĩa cứng cho thị trường thế giới.

Một đánh giá khác cũng cho thấy thị trường IC cũng bị tổn thương và tăng trưởng chậm do một số nhà sản xuất chipset như On Semiconductor, Rohm Semiconductor, Lapis Semiconductor, Stars Micro Electronics, Vigilant Technology … có nhà máy kiểm tra và lắp ráp tại Thailand bị đóng cửa.

Việt Nam đã thực hiện chính sách mở cửa được 25 năm, gia nhập WTO được 5 năm… sẽ là một ví dụ tốt để xem sự tương quan về đầu tư của nước ngoài vào Việt Nam so với Thailand để biết rằng chúng ta đang ở đâu và cũng để lý giải vì sao ngập lụt tại Thailand lại là một vấn đề toàn cầu.

Tương quan đầu tư của nước ngoài vào Thailand và Việt Nam

Bảng sau liệt kê một số các công ty lớn gây ra cuộc “khủng hoảng” lên chuỗi cung ứng (supply chain) do bị ngập lụt trong tổng số khoảng 14 ngàn doanh nghiệp có nhà máy bị tàn phá và những công ty trong số này có cơ sở ở Việt Nam.

Bảng 1: Một số công ty tiêu biểu bị lụt tấn công

Từ khi thực hiện chính sách đổi mới vào thập niên 80 của thế kỷ trước để đón nhận luồng gió đầu tư, nhất là sau khi gia nhập WTO, chúng ta đã hy vọng rất nhiều vào nguồn ngoại lực có thể vực dậy nền kinh tế và làm thay đổi bộ mặt xã hội Việt Nam. Nhưng để đạt được sự  hấp dẫn như Thailand thì còn một khoảng cách khá xa. Tập đoàn đĩa cứng Western Digital đứng đầu thế giới về thiết bị lưu trữ có đến 60% sản lượng hàng hóa được sản xuất tại Thailand thu hút khoảng 37 ngàn nhân viên bản xứ. Chính vì sự hiện diện của những công ty lớn như thế, nên kéo theo rất nhiều công ty vệ tinh đã làm cho đất nước này thay đổi và thịnh vượng. Có thể thấy rất ít các công ty điện tử đầu tư vào Thailand lại đầu tư vào Việt Nam. Trong danh sách này có Sony là một trường hợp đáng tiếc, sau 14 năm liên doanh với Viettronics Tân Bình để mở nhà máy sản xuất đồ điện tử tại Việt Nam và được kỳ vọng sẽ nâng ngành công nghiệp điện tử nước nhà lên một tầm cao mới, năm 2008 họ tuyên bố ngừng sản xuất và thành lập công ty “Sony Electronics Vietnam Co Ltd” với chức năng nhập khẩu hàng điện tử từ công ty mẹ và phân phối tại Việt Nam. Trước kia họ vào Việt Nam vì thấy được nguồn lợi to lớn do nhà nước đánh thuế rất cao hàng nhập khẩu để bảo hộ sản xuất trong nước và một thị trường tiêu thụ 80 triệu người đầy tiềm năng. Sau khi Việt Nam vào WTO, hàng rào thuế quan dần giảm thiểu nên Sony cũng rũ áo ra đi vì sự ưu đãi không còn.

Lũ lụt ở Thailand có là cơ hội cho Việt Nam?

Năm 2010, bất ổn chính trị tại Thailand kéo dài do các cuộc biểu tình chống chính phủ của phe áo đỏ yêu cầu thủ tướng đương nhiệm Abhisit Vejjajiva phải giải tán quốc hội và tổ chức bầu cử sớm. Cuộc nổi dậy kết thúc thật đẫm máu khi một trong những lãnh đạo của phe áo đỏ bị bắn vào đầu và quân đội chính phủ tấn công trấn áp người biểu tình sau nhiều lần thương lượng không thành. Vào thời điểm đó nhiều chuyên gia đã đặt ra câu hỏi “Bất ổn chính trị tại Thailand, dòng tiền đầu tư có chảy vào Việt Nam hay không?

Nay câu hỏi đó lại được lặp lại với hoàn cảnh khác, khi ông trời sai Thủy Tinh nhận chìm 3/4 diện tích của Thailand trong đó có thủ đô Bangkok và các vùng công nghiệp phụ cận.

Thời gian đã gần 2 năm giữa hai sự kiện này, chỉ có các cơn quan chuyên trách của chính phủ mới thực sự biết rõ đầu tư nước ngoài có tăng lên hay không và có bao nhiêu công ty đã chọn Việt Nam thay vì Thailand. Nhưng với những người dân, dường như cuộc sống ngày càng trở nên khó khăn hơn và người ta cảm thấy mình đang bị nghèo đi.

Trong lúc đó chính quyền Thailand cũng đã cố gắng trấn an nhà đầu tư bằng các kế hoạch thoát lũ khổng lồ, hạ lãi suất và kích thích tiêu dùng… Họ cũng có chiến lược níu chân các công ty lớn trước bằng các chính sách ưu đãi và các cam kết khác với niềm tin một khi các công ty này ở lại thì các công ty vệ tinh cũng sẽ ở lại. Bộ trưởng tài chính Thirachai Phuvanatnaranubala cho biết “Chúng ta phải đảm bảo với giới đầu tư nước ngoài rằng sẽ xử lý tình trạng lụt lội tốt hơn và không thể để xảy ra như vậy nữa” (2). Cũng vào thời điểm khó khăn này, cộng đồng quốc tế đều lên tiếng ủng hộ Thái Lan. Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton nhân chuyến viếng thăm Bangkok đã phát biểu “Mặc dù Hoa Kỳ đang hỗ trợ Thái Lan với những nhu cầu trước mắt, chúng tôi cũng sẽ bên cạnh các bạn trong thời gian dài”. Điều này chứng tỏ họ có một vị thế lớn trên trường quốc tế và có nhiều đồng minh thân cận.

Một thực tế từ trước đến nay, khi một hãng lớn muốn đầu tư vào khu vực Đông Nam Á thì Việt Nam ít khi là một lựa chọn đầu tiên, có chăng đó là Thailand, Malaysia, Indonesia hoặc Philippine. Có thể vì một trong các lý do như chính sách của Việt Nam hay thay đổi, môi trường đầu tư thiếu thân thiện, tập quán làm ăn còn tạm bợ, ngành công nghiệp phụ trợ còn kém phát triển, cơ sở hạ tầng lạc hậu, nhiều cách ứng xử không theo thông lệ quốc tế… và có những lý do khác liên quan đế n chính trị mà họ không tiện nói ra. Vì vậy cho dù Việt Nam ở một vị trí địa lý rất thuận lợi, đa phần các vùng lãnh thổ có mưa thuận gió hòa, nhân công lao động giá rẻ… nhưng vẫn không thu hút được đầu tư nước ngoài nhiều bằng Thailand.

Quay lại tình trạng lũ lụt vẫn đang chưa có dấu dứt tại Thailand, nhiều người nói vui rằng phải chăng đây là lần thứ hai ông trời muốn giúp Việt Nam để theo kịp bạn bè? Tuy nhiên thực tế cho thấy từ việc biến cơ hội thành thắng lợi là một khoảng cách khá dài.

Vậy chúng ta có thể chờ đợi và hy vọng vào những điều gì trong khi chính chúng ta cần phải thay đổi chính mình!

Tham khảo:

(1). http://www.eetimes.com/electronics-news/4229806/Thai-flooding-could-disrupt-supply-of-HDDs

(2). http://www.bbc.co.uk/vietnamese/business/2011/10/111018_thai_flood_econ.shtml

Advertisements

Về Thời Sự Công Nghệ
Chấp nhận thay đổi hay lạc hậu muôn đời!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: